WIESLAW SEIDLER
Misterium w Gorce Klasztornej
Meka Panska wedlug swietego Jana
 Wowczas Pilat wzial Jezusa i kazal Go ubiczowac. A zolnierze
uplotlszy korone z cierni, wlozyli Mu ja na glowe i okryli
Go plaszczem purpurowym. Potem podchodzili do Niego i mowili:
"Witaj Krolu Zydowski!". I policzkowali Go. A Pilat ponownie
wyszedl na zewnatrz i przemowil do nich: "Oto wyprowadzam
Go do was na zewnatrz, abyscie poznali, ze ja nie znajduje
w Nim zadnej winy". Jezus wiec wyszedl na zewnatrz, w koronie
cierniowej i plaszczu purpurowym. Pilat rzekl do nich: "Oto
czlowiek". Gdy Go ujrzeli arcykaplani i sludzy, zawolali:
"Ukrzyzuj! Ukrzyzuj!". Rzekl do nich Pilat: "Wezcie Go i
sami ukrzyzujcie! Ja bowiem nie znajduje w Nim winy". Odpowiedzieli
mu Zydzi: "My mamy Prawo, a wedlug Prawa powinien Om umrzec,
bo sam siebie uczynil Synem Bozym..." (J, 19, 1-7)
Zabrali zatem Jezusa. A On sam dzwigajac krzyz wyszedl
na miejsce zwane Miejscem Czaszki, ktore po hebrajsku nazywa
sie Golgota. Tam Go ukrzyzowano, a z Nim dwoch innych, z
jednej i z drugiej strony, posrodku zas Jezusa. Wypisal
tez Pilat tytul winy i kazal go umiescic na krzyzu. A bylo
napisane: "Jezus Nazarejczyk, Krol Zydowski...". (J,
19, 16-19)
Na co dzien sa rolnikami, uczniami, robotnikami, rzadziej
klerykami czy osobami duchownymi. Co roku przed Wielkanoca
staja sie nie tyle aktorami, co uczestnikami Meki Panskiej,
wcielajac sie w apostolow, kaplanow i sedziow zydowskiego
Sanhedrynu, a takze postacie Pilata, Heroda, zolnierzy rzymskich
i oprawcow, placzacych niewiast i zloczyncow, i - co najtrudniejsze
- Jezusa i Jego Matki. Przezywaja razem z widzami, niczym
z biblijnym tlumem towarzyszacym Chrystusowi, misterium
Meki Panskiej, czasem naprawde krwawe i realistyczne, jak
w Meksyku czy na Filipinach.
Przedstawienia ludowe o charakterze misterium wywodza sie
ze starozytnej Grecji, potem w sredniowiecznej Europie przybraly
charakter religijnych obrzedow, a misteria pasyjne weszly
na stale do tradycji Kosciola w XIII wieku. Obecnie dziala
w Europie Stowarzyszenie "Europassion", ktore skupia organizatorow
53 misteriow Meki Panskiej z roznych krajow, w tym kilka
z Polski, z najbardziej znanym, odbywajacym sie w Kalwarii
Zebrzydowskiej kolo Krakowa przez caly Wielki Tydzien.
Mniej znanym, chociaz najstarszym w Polsce sanktuarium
maryjnym jest Gorka Klasztorna kolo Lobzenicy (blisko Pily,
obecnie w wojewodztwie wielkopolskim), przy trasie Szczecin
- Walcz - Pila - Bydgoszcz. Mialo tam miejsce pierwsze na
ziemiach polskich objawienie Matki Bozej - w 1079 roku -
co dalo poczatek uzdrawiajacemu zrodelku, potem kosciolowi
zbudowanemu z polecenie Boleslawa Krzywoustego, z cudownym
obrazem Matki Boskiej Goreckiej i pozniejszym klasztorom
ojcow bernardynow i misjonarzy Swietej Rodziny (od 1923
roku). Sanktuarium przechodzilo zmienne i tragiczne dzieje.
Choc zwyciesko wychodzilo z pozarow i wojen, to jego historie
znaczy tez meczenska smierc ojcow zakonnych i parafian zamordowanych
przez hitlerowcow w 1939 roku.
To wlasnie dla uczczenia ich pamieci wystawiono w 1984
roku w Gorce Klasztornej pierwsze Goreckie Misterium Pasyjne
z inicjatywy ks. Jana Czekaly, MSF, ktory sam wcielil sie
w postac Chrystusa. Od tego czasu misterium odbywa sie corocznie.
Teraz glownym rezyserem calosci jest ks. Janusz Jezusek,
Synem Bozym od kilku lat jest ks. Slawomir Wiktorowicz,
Matka Boza - Danuta Kowalska. Parafia liczy tylko okolo
700 osob, z czego blisko sto osob, dorosli i dzieci, to
bezposredni aktorzy widowiska, niektorzy od samego poczatku.
Pilat jest krewnym apostola Piotra, ktos zieciem Heroda
albo kuzynem Judasza, znaja sie pod imionami wlasnymi i
biblijnymi, sa przeciez sasiadami. Ewangelia wg sw. Jana,
a takze Jezus z Nazarethu Romana Brandsteattera,
sa kanwa misterium, ktoremu towarzyszy sugestywna muzyka
Roberta Kanaana. O porzadek dba kilkudziesieciu strazakow,
gdyz na kazde misterium przychodzi i przyjezdza 7-8 tys.
widzow i pielgrzymow z Polski i z zagranicy.
Podobnie jak inne misteria, takze to w Gorce Klasztornej
jest wzruszajaca opowiescia o cierpieniu i smierci Syna
Bozego, o bolesci jego Matki, o zyciu i smierci w ogole,
o tajemnicy Meki i Zmartwychwstania.
*
Zgromadzenie Misjonarzy Swietej Rodziny zalozyl w Holandii
w 1895 roku ks. Jan Berthier, stawiajac mu trzy glowne cele:
prace misyjna w swiecie, duszpasterstwo rodzin i duszpasterstwo
powolan kaplanskich i zakonnych. Obecnie zgromadzenie ma
domy zakonne w ponad 20 krajach, w Europie, Poludniowej
Ameryce, USA, Kanadzie, Indonezji, na Madagaskarze i Nowej
Gwinei. Zgromadzenie istnieje w Polsce od 1921 roku, a jednym
z pierwszych domow zakonnych Polskiej Prowincji MSF jest
Gorka Klasztorna (od 1923 roku). Wlasnie tu celebrowano
w 1995 roku 100-lecie istnienia zgromadzenia, a z koncem
lutego br. 80-lecie jego obecnosci w Polsce.
Pozostajace pod opieka zgromadzenia Sanktuarium Maryjne
w Gorce Klasztornej jest waznym osrodkiem misyjnym i pielgrzymkowym
Polski polnocnej, z seminarium duchownym, siedziba Apostolstwa
Dobrej Smierci i Referatem Powolan. Pielgrzymi przybywaja
tam do cudownego obrazu Matki Bozej Goreckiej, namalowanego
na nowo w 1954 roku przez prof. Jerzego Hoppena z Torunia;
obraz ten zostal ukoronowany w 1965 roku przez Prymasa Tysiaclecia,
kardynala Stefana Wyszynskiego, a srebrny jubileusz koronacji
celebrowal cwierc wieku pozniej jego nastepca, prymas kardynal
Jozef Glemp. Glowny odpust Matki Boskiej Goreckiej przypada
na poniedzialek po Niedzieli Zeslania Ducha Swietego, w
swieto Najswietszej Marii Panny Matki Kosciola (w tym roku
4 czerwca), a drugim najwazniejszym jest odpust Narodzenia
Matki Bozej (8 wrzesnia). Liczne pielgrzymki gromadza tez
pozostale odpusty: odpust Studzienki (cudownego zrodla -
w pierwsza niedziele po 2 lipca, w tym roku - 8 lipca),
i pozostale odpusty maryjne - Nawiedzenia NMP, MB Szkaplerznej,
Wniebowziecia NMP (15 sierpnia), i Niepokalanego Poczecia
NMP (8 grudnia). Ogolnopolski zasieg maja: coroczny Festiwal
Piosenki Religijnej "Maria Carmen", Goreckie Dni Mlodosci
(w lipcu), Przeglad Tworczosci Osob Niepelnosprawnych "Spotkanie
u Matki" (w maju) i Przeglad Chorow (w pazdzierniku). Gorke
Klasztorna rozslawiaja tez wspomniane Goreckie Misteria
Meki Panskiej, ktore w tym roku wystawione sa w dniach 1,
7, 8 i 22 kwietnia; rozpoczynaja sie zawsze msza sw. o godz.
14:00. Do dyspozycji przyjezdnych sa dwa domy noclegowe,
aula, kuchnia, jadlodajnia, pamiatki, dewocjonalia. Mozna
tez "zwiedzic" Gorke Klasztorna, a nawet "przezyc" Misterium
Pasyjne w Internecie pod adresami:
http://www.gorkaklasztorna.msf.opoka.org.pl
www.gorkaklasztorna.msf.opoka.org.pl
http://www.misterium.msf.opoka.org.pl www.misterium.msf.opoka.org.pl
Nie zastapi to jednak zywego uczestnictwa w misterium -
trzeba je po prostu przezyc...
*
Ludu, moj ludu, cozem ci uczynil?
W czymem zasmucil, albo w czym zawinil?
Jam cie wywyzszyl miedzy narodami,
Tys Mnie na krzyzu podwyzszyl z lotrami...
(Z piesni wielkopostnej z XVI w.)
komentarze,
opinie, sugestie - kliknij
tu aby wyslac e-mail |
Przeglad
Polski (13 kwietnia 2001)