Wszystko o unemployment insurance
(czesc pierwsza)
Bezrobotnym byc
Jaroslaw Armatys
czesc druga >
Unemployment insurance (bedziemy tlumaczyc ten termin
jako zasilek dla bezrobotnych) stanowi ograniczone
w czasie zrodlo dochodow przyslugujacych kwalifikujacym
sie pracownikom, ktorzy stali sie bezrobotni nie z
wlasnej winy, sa gotowi do pracy, maja wystarczajaca
liczbe przepracowanych tygodni i wystarczajaca wysokosc
uzyskanych z pracy dochodow. W stanie Nowy York pieniadze
na pokrycie wyplat dla bezrobotnych pochodza z podatku
placonego przez pracodawcow.
Bezrobotny wystepuje o przyznanie mu zasilku osobiscie
skladajac podanie (aplication for benefits) w zorganizowanych
przez stanowy Departament Pracy lokalnych biurach
Community Service Center. Najlepiej zlozyc podanie
juz w pierwszym tygodniu czasowego lub pelnego bezrobocia
pozwoli to uniknac opoznien w przyznaniu zapomogi.
Adresy i numery telefonow biur mozna znalezc w niebieskiej
sekcji ksiazki telefonicznej white pages, dzial state
offices pod Labor Department.
Jakie dokumenty bezrobotny powinien przedstawic
w biurze, by otrzymac zapomoge?
Dla celow identyfikacyjnych bezrobotny powinien zabrac
ze soba oryginal Social Security Card i drugi dokument,
ze zdjeciem i wlasnorecznym podpisem, jezeli nie jestes
obywatelem USA, musi to byc "zielona karta".
Dla udowodnienia swoich praw do otrzymania zasilku
bezrobotny powinien rowniez okazac dokument potwierdzajacy
zatrudnienie record of employment na formularzu IA
12.3. Bezrobotny otrzymuje ten dokument od zwalniajacego
go pracodawcy.
Jezeli bezrobotny nie otrzymal formularza IA 12.3,
bedzie musial na druku podania o przyznanie zasilku
otrzyma je od urzednika w Community Service Center
wymienic wszystkich swoich pracodawcow w okresie
ostatnich dwoch lat wraz z ich adresami.
Co sie dzieje, jezeli bezrobotny nie potrafi okazac
wszystkich potrzebnych dokumentow?
Nawet nie posiadajac czesci z wymienionych dokumentow
mozna zlozyc podanie o przyznanie zasilku, ale nalezy
je dostarczyc w terminie okreslonym przez urzednika.
Kto kwalifikuje sie do otrzymania zasilku dla bezrobotnych?
By zakwalifikowac sie do otrzymania zasilku, nalezy
spelniac nastepujace wymagania:
1. Udokumentowac fakt przepracowania czterech pierwszych
z pieciu kwartalow poprzedzajacych dzien, w ktorym
bezrobotny zlozyl podanie o przyznanie zapomogi. Kwartalu
tuz przed zlozeniem wniosku nie uwzglednia sie.
Przyklad. Jezeli wniosek zostal zlozony 10 lipca
2000 r., to pod uwage brane sa kwartaly:
- drugi kwartal 1999 roku (kwiecien czerwiec 1999
roku)
- trzeci kwartal 1999 roku (lipiec wrzesien 1999
roku)
- czwarty kwartal 1999 roku (pazdziernik grudzien
1999 roku)
- pierwszy kwartal 2000 roku (styczen marzec 1999
roku)
- natomiast nie uwzglednia sie drugiego kwartalu
2000 roku (kwiecien czerwiec 2000 roku)
2. By kwalifikowac sie do otrzymania zapomogi, bezrobotny
powinien dowiesc, ze w jednym z branych pod uwage
kwartalow zarobil przynajmniej 1600 dolarow; stale
pracowal przynajmniej podczas trzech z nich; jego
zarobki we wszystkich czterech kwartalach powinny
przekroczyc 2400 dolarow.
Jezeli bezrobotny nie spelnia tych kryteriow, Departament
Pracy moze wziac pod uwage inne kwartaly.
W jaki sposob oblicza sie wysokosc tygodniowej
zapomogi dla bezrobotnych?
Wysokosc zapomogi jest rowna 1/26 zarobkow uzyskanych
w najlepszym pod tym wzgledem z branych pod uwage
kwartalow. Nie moze byc jednak mniejsza od 137,5 dol.
i wieksza od 405 dolarow.
Po zlozeniu przez bezrobotnego wniosku o przyznanie
zapomogi urzednicy Community Service Center wysla
listy z prosba o okreslenie wartosci jego zarobkow
do wszystkich jego pracodawcow w okresie dwoch lat
przed zlozeniem podania. Na przeslanie tych informacji
pracodawcy maja 10 dni. Jezeli ich nie przedstawia,
przy okreslaniu wysokosci zapomogi przyslugujacej
bezrobotnemu brane sa wylacznie dowody przez niego
dostarczone. Dlatego wlasnie kazdy pracownik spodziewajacy
sie zwolnienia powinien przechowywac wszystkie informacje
o otrzymywanych zarobkach. Zdarza sie, ze pracodawca
zaniza zarobki zwalnianego pracownika nalezy poinformowac
o tym urzednika Community Service Center.
Czy mozna pracowac, jednoczesnie pobierajac zasilek
dla bezrobotnych?
Podczas pobierania zasilku bezrobotny moze pracowac,
ale jego tygodniowa zapomoga zostaje pomniejszona
o 25 procent za kazdy przepracowany dzien w tygodniu.
Jesli suma zarobkow przekroczy 405 dolarow niezaleznie
od liczby przepracowanych dni bezrobotnemu zapomoga
nie przysluguje.
Ile razy zapomoga zostanie wyplacona bezrobotnemu?
Chociaz bezrobotny moze pobierac zapomoge przez caly
rok nie otrzyma wiecej niz 26 czekow.
By utrzymac prawo do pobierania zasilku, bezrobotny
powinien gromadzic dowody o aktywnym poszukiwaniu
pracy. Broszura omawiajaca prawa i obowiazki bezrobotnego
otrzyma ja w Community Service Center ma na ostatnich
stronach wydrukowane tabele, na ktorych nalezy opisywac
proby znalezienia stalej pracy.
Jakiej pracy bezrobotny ma szukac?
Nie pierwszej lepszej, ale takiej, ktora odpowiada
jego profesji i zdobytemu doswiadczeniu zawodowemu.
Jezeli w zlozonych dla otrzymania zapomogi dokumentach
bezrobotny okreslil sie jako osoba posiadajaca doswiadczenie
w kilku zawodach powinien podejmowac wysilki znalezienia
pracy w kazdym z nich.
Co sie stanie, gdy bezrobotny odmowi przyjecia
oferowanego stanowiska pracy ze wzgledu na zbyt niskie
zarobki?
Od bezrobotnego wymaga sie, by zaakceptowal srednia
place dla oferowanego mu stanowiska pracy nawet
jezeli jest mniejsza od jego ostatnich zarobkow. Jezeli
bezrobotny odmowi przyjecia oferowanej pracy ze wzgledu
na niska place a ta nie jest mniejsza niz 10 procent
od sredniego wynagrodzenia na tym stanowisku moze
stracic uprawnienia do otrzymywania zasilku.
Przyklad: Jezeli bezrobotna kobieta pracowala ostatnio
jako sekretarka, zarabiajac 350 dolarow tygodniowo
(zalozmy, ze srednia placa dla tego zawodu wynosi
300 dolarow) i odrzuca oferte z tygodniowka w wysokosci
270 dolarow najprawdopodobniej straci uprawnienia
do otrzymywania zasilku.
Z jakich powodow urzad moze odmowic bezrobotnemu
przyznania mu zasilku?
Bezrobotny nie otrzyma zapomogi, jesli opuscil swoja
ostatnia prace bez powodu lub zostal dyscyplinarnie
zwolniony.
Jezeli bezrobotny stracil prace ze wzgledu na strajk
lub lokaut, jego uprawnienia do otrzymywania zasilku
zostana zawieszone na 49 dni, zaczynajac od dnia,
w ktorym przestal pracowac, chyba ze strajk zakonczy
sie przed uplywem tego terminu. To postanowienie odnosi
sie do kazdego bezrobotnego niezaleznie czy czynnie
uczestniczyl w pracowniczym protescie, czy tego nie
robil.
Jezeli bezrobotny nie jest gotowy do pracy ani fizycznie,
ani psychicznie, traci prawo do otrzymywania zapomogi
az do czasu, kiedy w sposob satysfakcjonujacy przekona
urzednikow, ze ponownie jest gotowy do podjecia pracy.
Jezeli bezrobotny zostal zwolniony z powodu popelnienia
sciganego przez prawo kryminalne przestepstwa w miejscu
albo w zwiazku z ostatnio wykonywana praca i zostalo
mu to udowodnione traci prawo do otrzymywania zasilku
na okres jednego roku.
Gdzie moze odwolywac sie bezrobotny, ktoremu nie
przyznano zasilku?
Bezrobotny otrzyma informujace go o tym fakcie pismo
Notice of Determination, w ktorym zostana okreslone
powody odmowy. W pismie zostanie rowniez opisana procedura
odwolywania sie od tej decyzji.
Jesli bezrobotny nie zgadza sie z powodem, dla ktorego
odmowiono mu zasilku albo z wysokoscia przyznanej
mu zapomogi ma prawo do osobistego odwolania sie
przed administrative law judge (sedzia prawa administracyjnego).
Procedure skladania skargi okresla broszurka, ktora
mozna otrzymac w Community Service Center. Nalezy
ja rozpoczac przed uplywem 30 dni od daty otrzymania
niepomyslnej decyzji.
Jesli sedzia podejmie decyzje na korzysc bezrobotnego,
zostana mu wyplacone wszystkie zalegle raty zapomogi.
Rowniez pracodawca ma prawo odwolac sie od faktow
przedstawionych przez bezrobotnego. Jesli sedzia przyzna
racje pracodawcy, wyplaty zasilku zostana wstrzymane.
Jezeli po uwzglednieniu wnioskow pracodawcy wysokosc
zapomogi zostanie ustalona na nizszym niz wczesniej
poziomie bezrobotny bedzie musial zwrocic calosc
otrzymanej dotychczas nadplaty. Jezeli na podstawie
zeznan pracodawcy sedzia uzna, ze zasilek w ogole
nie przysluguje bezrobotnemu, zobowiaze go do zwrocenia
w calosci wszystkich dotychczas otrzymanych pieniedzy.
Czy bezrobotny moze korzystac z pomocy innych
osob podczas przesluchania przed sedzia administracyjnym
np. tlumacza, prawnika?
Tak. Moze skorzystac z pomocy adwokata oraz innych
osob claimant representative ktore moga tego rodzaju
uslugi swiadczyc zawodowo. Najlepsi sa zarejestrowani
przez Unemployment Insurance Appeal Board.
Zgodnie z regulaminem tylko adwokat i claimant representative
maja prawo pobierac wynagrodzenie za swiadczone bezrobotnemu
uslugi. Wysokosc musi zostac zatwierdzona przez Unemployment
Insurance Appeal Board, zanim pieniadze zmienia wlasciciela.
Liste adwokatow i registered claimant representatives
otrzymamy piszac do:
Unemployment Insurance Appeal Board
P.O. Box 15126
Albany, NY 12212-5126
albo
Administrative Law Judge Section
P.O. Box 697
New York, NY 10014-0697
Co to jest "wilful misrepresentation"?
Jest to dowiedzenie, ze bezrobotny swiadomie popelnil
bledy w skladanych dokumentach i oswiadczeniach w
celu otrzymania wyzszego zasilku z unemployment insurance.
Kara za ten czyn jest nalozenie ograniczen na przyslugujace
bezrobotnemu prawa ich dotkliwosc zalezy od rodzaju
wykroczenia.
Czy bezrobotny moze jednoczesnie uczeszczac na
kursy zawodowe i pobierac zasilek?
Rozdzial 599 Unemployment Insurance Law przyznaje
bezrobotnemu prawo do otrzymywania zasilku, podczas
gdy uczeszcza na kursy zawodowe, jezeli zaaprobuje
to wlasciwy dla jego miejsca zamieszkania Community
Service Center.
W czasie zdobywania nowych kwalifikacji nie wymaga
sie od bezrobotnego, by poszukiwal nowego stanowiska
pracy. Ma rowniez prawo ubiegac sie o przyznanie dodatkowych
rat zasilku, gdy dlugosc kursu przekracza ustawowy
okres jego otrzymywania.
Czy zasilki podlegaja opodatkowaniu?
Tak. Wszystkie zasilki sa opodatkowane, tak jak pozostale
dochody. Okolo stycznia bezrobotny otrzyma year-end
statement zawierajacy sume zasilkow, ktore otrzymal
w poprzednim roku (formularz 1099-G). Dochody te nalezy
uwzglednic w zeznaniu podatkowym.
Slowniczek waznych terminow:
Covered employment - Pracodawca jest zobligowany
do zapewnienia pracownikom ubezpieczenia od utraty
pracy. To znaczy, ze oplaca od kazdego zatrudnionego
osobny podatek na rzecz funduszu, z ktorego wyplaca
sie zapomogi dla bezrobotnych.
Waiting period - Zanim jakiekolwiek wyplaty
zasilku zostana dokonane, bezrobotny musi odczekac
jeden pelny tydzien. Gdyby pracowal choc czesc tygodnia,
w ktorym zlozyl podanie o przyznanie zasilku, wtedy
okres oczekiwania przedluzy sie. Zanim dostanie pierwszy
czek, musi uplynac jeden w pelni nie przepracowany
tydzien.
Week of employment - Jest to tydzien liczony
od poniedzialku do niedzieli, w ktorym dana osoba
pracowala chociazby jeden dzien albo czesc dnia, a
pracodawca zaplacil podatek na funduszu Unemployment
Insurance.
Benefit Year - Rok kalendarzowy zaczynajacy
sie od pierwszego poniedzialku nastepujacego po tygodniu,
podczas ktorego bezrobotny zlozyl podanie o przyznanie
zasilku. W okresie tego roku bezrobotny moze otrzymac
zasilek nie wiecej niz 26 razy.
BYE Benefit Year Ending Date - Dzien, w
ktorym bezrobotny traci prawo do otrzymywania zasilku.
Date te mozna znalezc na kartce dolaczanej do kazdego
przyslanego czeku wyplaty zasilku.
czesc druga
>
