Wybrane artykuły Nowego Dziennika

Projekty nowego prawa w Kongresie

Trzy ustawy dla imigrantow

Jaroslaw Armatys

Wydarzenia z 11 wrzesnia 2001 roku wstrzymaly imigracyjne reformy w Stanach Zjednoczonych. Czas zatrzymal sie dla szesciu milionow nielegalnych imigrantow, ktorzy swiadomie wybrali nowa ojczyzne i zalozyli w niej rodziny. Ani oni, ani ich dzieci - nierzadko urodzone juz po przybyciu rodzicow do Ameryki - nie wyobrazaja sobie zycia w innym kraju. Po dwoch latach pojawia sie wreszcie nadzieja, ze Kongres zajmie sie problemami nieudokumentowanych cudzoziemcow.

Kongres pracuje nad dwoma projektami ustaw, ktore - jezeli wejda w zycie - znacznie ulza doli nielegalnych imigrantow. Celem pierwszej ustawy, tzw. Ag Jobs Bill, jest ulatwienie podejmowania pracy w Ameryce robotnikom rolnym z innych krajow. Ustawa ta moze zarowno ich, jak i nielegalnych imigrantow pracujacych juz w amerykanskich gospodarstwach rolnych doprowadzic nawet do amerykanskiego obywatelstwa.

Druga ustawa, tzw. Dream Act, ma na celu ulatwienie dzieciom nielegalnych imigrantow zdobycia zarowno wyzszego wyksztalcenia, jak i prawa stalego pobytu w Stanach Zjednoczonych.

W Kongresie zostal rowniez przedlozony projekt ustawy autorstwa senatora Johna McCaina z Arizony, ktorej celem jest objecie szesciu milionow nielegalnych imigrantow w Ameryce warunkowa amnestia.

Przez rolnictwo do obywatelstwa

Ustawa Ag Jobs Bill powstaje po latach negocjacji prowadzonych miedzy farmerami, zwiazkami zawodowymi oraz wladzami imigracyjnymi. Cieszy sie poparciem senatorow i kongresmanow z obu partii politycznych. Autorami jego projektu w Senacie sa demokrata Edward Kennedy z Massachusetts i senator Larry Craig z Idaho, ktorego uwaza sie za konserwatywnego republikanina. Sponsorami projektu przekazanego pod rozwage izby nizszej, czyli Izby Reprezentantow Kongresu USA, sa demokratyczny kongresman Howard L. Berman z Kalifornii oraz jego republikanski kolega Chris Cannon z Utah.

Ustawa umozliwi zalegalizowanie pobytu w Ameryce nielegalnym imigrantom zatrudnionym w rolnictwie. Owo "zalegalizowanie" nie bedzie oznaczalo jednak otwarcia tzw. szybkiej sciezki prowadzacej do obywatelstwa dla nielegalnych. Zgodnie z zawarta w projekcie ustawy propozycja robotnicy rolni przebywajacy w USA nielegalnie, ktorzy w dniu jej wejscia w zycie znajduja sie w USA i przed 31 sierpnia br. przepracowali w rolnictwie przynajmniej trzy miesiace, otrzymaja tymczasowe prawo pobytu w USA. Jezeli w okresie szesciu lat przepracuja w rolnictwie przynajmniej 360 dni, beda mogli wnioskowac o przyznanie im prawa stalego pobytu, ktore zostanie potwierdzone otrzymaniem "zielonej karty".

Ustawa Ag Jobs Bill tworzy nowa kategorie wiz dla imigrantow-robotnikow rolnych. Wizy te mialyby 10-miesieczny okres waznosci. Po jej wygasnieciu imigrant bylby zobowiazany wrocic do kraju urodzenia i rozpoczac starania o przyznanie nowej wizy.

Celem ustawy jest rowniez znaczne uproszczenie procedury wydawania wiz pracownikom rolnym. Odnowienie wiz zajmuje obecnie tak duzo czasu, ze wielu farmerow rezygnuje z wystepowania o wizy nawet dla pracownikow, ktorzy pracuja dla nich od wielu lat.

Zgodnie z danymi Departamentu Pracy prawie polowe z 1,6 miliona pracownikow rolnych w Ameryce stanowia nielegalni imigranci. Nie bedzie wiec duzo przesady w stwierdzeniu, ze ustawa Ag Jobs Bill jest rodzajem amnestii dla robotnikow rolnych.

Ustawa marzen

Projekt innej ustawy o nazwie Dream Act (dosl. Ustawa marzen) - Development, Relief, and Education for Alien Minors Act - popierany jest takze przez koalicje ustawodawcow na Kapitolu w Waszyngtonie, do ktorej wchodza senatorowie obu partii. Glownym autorem senackiego projektu jest republikanski senator z Utah Orrin Hatch. Natomiast Izba Reprezentantow pracuje nad ustawa Student Adjustment Act, ktorej postanowienia sa zbiezne z projektem senackim. Sponsorami projektu poddanego pod obrady Izby Reprezentantow sa demokratyczny kongresman Howard Berman oraz republikanin Chris Cannon - ta sama dwojka wspiera wczesniej omowiona ustawe o imigrantach-robotnikach rolnych.

Najwazniejszym celem obu projektow ustaw jest zlagodzenie obecnie prawa federalnego, ktore praktycznie zabrania wladzom stanowym finansowego pomagania nielegalnym imigrantom, ktorzy staraja sie zdobyc wyksztalcenie w amerykanskich szkolach wyzszych.

Technicznie rzecz biorac wejscie w zycie Dream Act bedzie oznaczalo wygasniecie paragrafu 505 Illegal Immigration Reform and Immigrant Responsibility Act of 1996, ktory naklada na stany przyznajace stypendia studentom-nielegalnym imigrantom, albo ustanawiajace dla nich preferencyjne oplaty za studia - obowiazek przyznania takich samych przywilejow legalnym mieszkancom innych stanow.

To postanowienie skutecznie zniecheca stany do finansowego pomagania nielegalnym imigrantom. Tymczasem koniecznosc oplacenia kosztow nauki w szkole wyzszej wylacznie z wlasnych pieniedzy - bez stypendialnego wsparcia zarowno ze strony stanu, jak i wladz federalnych - stanowi skuteczna zapore uniemozliwiajaca mlodym nielegalnym imigrantom zdobycie wyzszego wyksztalcenia.

Ustawa Dream Act umozliwi rowniez zdobycie tymczasowego prawa pobytu w Ameryce tym mlodym nielegalnym imigrantom, ktorzy:

·	przybyli do USA przed ukonczeniem 16. roku zycia,
·	zostali zaakceptowani przez dwu- lub czteroletni college, ukonczyli szkole srednia albo uzyskali ekwiwalent ukonczenia szkoly wyzszej - tzw. general development certificate (GED) i potrafia to udowodnic posiadaniem stosownych certyfikatow w momencie wnioskowania o przyznanie prawa stalego pobytu. Ustawa obejmie tych nielegalnych imigrantow, ktorzy beda obecni w USA w dniu jej wejscia w zycie oraz sa w stanie przedstawic dowody na to, ze przebywaja w tym kraju przynajmniej przez piec lat. O przeksztalcenie prawa pobytu z tymczasowego na stale, potwierdzone uzyskaniem "zielonej karty", beda mogli wystapic ci z nich, ktorzy po uplywie szesciu lat:
·	ukoncza dwu- lub czteroletni college,
·	beda uczyc sie w college'u osiagajac dobre wyniki,
·	przedstawia dokumenty zaswiadczajace o odbyciu dwuletniej sluzby w Armii USA albo o wykonaniu przynajmniej 910 godzin prac spolecznych organizowanych przez instytucje charytatywna posiadajaca licencje federalna.

Podobne postanowienia zawiera Student Adjustment Act, nad ktorym pracuje Izba Reprezentantow.

Warunkowa amnestia

Joe Lieberman, jeden z kandydatow Partii Demokratycznej, ktory ma zamiar zmierzyc sie z George'em W. Bushem w nadchodzacych wyborach prezydenckich, obiecal, ze jak tylko znajdzie sie w Bialym Domu, bedzie sie staral oglosic amnestie dla nielegalnych imigrantow.

Amnestia Liebermana ma objac tych imigrantow, ktorzy przebywaja w USA przynajmniej od pieciu lat, pracuja, rozliczaja sie z podatkow, nie weszli w konflikt z miejscowym prawem i - jak to okreslil senator reprezentujacy liberalny stan Connecticut - "nie stanowia zagrozenia dla bezpieczenstwa narodowego".

Zdaniem Liebermana wprowadzenie w zycie jego propozycji umozliwi normalne zycie tym ludziom, ktorzy swiadomie wybrali Stany Zjednoczone za miejsce stalego zamieszkania i zachowuja sie jak amerykanscy obywatele. Amnestia - zdaniem senatora - zezwoli rowniez silom policyjnym skupic sily i srodki na walce z tymi nielegalnymi imigrantami, ktorzy rzeczywiscie zagrazaja amerykanskiemu panstwu i jego obywatelom.

Inny pomysl na amnestie ma grupa republikanskich parlamentarzystow z Arizony i Teksasu pod przewodnictwem senatora Johna McCaina. Opracowala projekt ustawy pod nazwa Border Security and Immigration Improvement Act. Ustawa McCaina przewiduje wydawanie specjalnych wiz umozliwiajacych tymczasowa legalizacje pobytu przebywajacym juz w USA nielegalnym imigrantom. Przed jej otrzymaniem nielegalni musieliby zaplacic kare finansowa, lecz po trzech latach mieliby prawo ubiegac sie o zamiane tymczasowej wizy w potwierdzone otrzymaniem "zielonej karty" prawo do stalego pobytu w Stanach Zjednoczonych.

Zgodnie z planem McCaina wydawaniu wiz dla nielegalnych imigrantow byloby powiazane z radykalnym wzmocnieniem szczelnosci poludniowej granicy USA.

To tylko projekty

Rozwazane przez Kongres projekty ustaw zanim stana obowiazujacym planem musza przejsc dluga legislacyjna droge. Jest tez malo prawdopodobne, aby wszystkie trzy zostaly przyjete. Obecnie projekty znajduja sie na wstepnym etapie prac legislacyjnych. Aby stac sie prawem ustawy musza:

·	zostac zatwierdzone przez zainteresowane komisje,
·	druga izba Kongresu (Senat lub Izba Reprezentantow) musi przeglosowac podobny projekt,
·	komisja obu izb Kongresu musi uzgodnic wspolna wersje ustawy, ktora trzeba bedzie ponownie przeglosowac
·	koncowa wersje ustawy musi podpisac prezydent, ktoremu przysluguje prawo weta.

Jak widac, przeglosowanie proimigracyjnych ustaw - jesli w ogole do tego dojdzie - moze zajac dlugie miesiace.

Ostatnia modyfikacja: Fri Oct 13 23:06:19 2003